1) VanEck ยื่นเอกสารต่อ ก.ล.ต. สหรัฐฯ (SEC) แจ้งยุติสัญญาดูแลทรัพย์สิน (custody) กับ Gemini สำหรับ ETF บิทคอยน์ อีเธอเรียม และโซลานา รวม 3 กองทุน
2) มีผล 16 กุมภาพันธ์ 2570 — Coinbase Custody จะกลายเป็นผู้ดูแลทรัพย์สินเพียงรายเดียวของทั้ง 3 กองทุน มูลค่ารวมราว 1.39 พันล้านดอลลาร์
3) ยังไม่มีคำตอบว่าใครจะรับหน้าที่ staking เหรียญ SOL ต่อจาก Gemini ซึ่งเคยเป็นผู้ดูแลเพียงรายเดียว
VanEck ผู้จัดการกองทุนรายใหญ่ของสหรัฐฯ ยื่นเอกสาร Form 8-K ต่อสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์สหรัฐฯ (SEC) เมื่อวันที่ 19 พฤศจิกายน 2569 เปิดเผยว่าได้ส่งหนังสือแจ้งยุติสัญญาดูแลทรัพย์สิน (custody) และสัญญาชำระดุล (clearing) กับ Gemini Trust Company สำหรับกองทุน ETF คริปโตทั้ง 3 กองทุนที่บริหารอยู่ ได้แก่ VanEck Bitcoin ETF (HODL), VanEck Ethereum ETF (ETHV) และ VanEck Solana ETF (VSOL) โดยให้ Coinbase Custody Trust Company ซึ่งเดิมเป็นผู้ดูแลสำรองอยู่แล้ว ขึ้นมาเป็นผู้ดูแลทรัพย์สินเพียงรายเดียวแทน
📑 สารบัญ
เกิดอะไรขึ้น
ตามเอกสาร 8-K ที่ยื่นต่อ SEC เมื่อ 19 พฤศจิกายน VanEck Digital Assets ได้ส่งหนังสือแจ้งยุติสัญญาไปยัง Gemini Trust Company ตั้งแต่วันที่ 16 พฤศจิกายน 2569 โดยสัญญาจะสิ้นสุดผลจริงราววันที่ 16 กุมภาพันธ์ 2570 ก่อนถึงวันนั้น Gemini จะยังให้บริการดูแลทรัพย์สินและชำระดุลตามปกติ เอกสารไม่ได้เปิดเผยเหตุผลที่แน่ชัดว่าทำไม VanEck ถึงตัดสินใจยุติความสัมพันธ์นี้
ความสัมพันธ์ระหว่าง VanEck กับ Gemini เริ่มมาตั้งแต่เดือนตุลาคม 2566 ตอนที่เซ็นสัญญา custody และ clearing สำหรับ HODL ก่อนเปิดตัวกองทุนในเดือนมกราคม 2567 จากนั้น Gemini เซ็นสัญญาดูแล ETHV ต่อในเดือนพฤษภาคม 2567 และ VSOL ในเดือนมิถุนายน 2568 ภายใต้สัญญาเดิม Gemini ทำหน้าที่เก็บรักษาเงินสดและคริปโตของกองทุน พร้อมช่วยชำระดุลการซื้อขายคริปโตระหว่างกองทุนกับลูกค้า Gemini รายอื่น
กระทบ ETF ไหนบ้าง เท่าไหร่
ข้อมูลจากรายงานประจำไตรมาสเดือนกันยายน 2569 ของทั้ง 3 กองทุน ระบุมูลค่าสินทรัพย์รวมที่จะย้ายไปอยู่ใต้การดูแลของ Coinbase เพียงผู้เดียว ดังนี้
| ETF | ถือครอง | มูลค่า (ก.ย. 2569) |
|---|---|---|
| HODL (Bitcoin) | 14,725.70 BTC | 1.23 พันล้านดอลลาร์ |
| ETHV (Ethereum) | 49,313.57 ETH | 132.87 ล้านดอลลาร์ |
| VSOL (Solana) | 215,592.94 SOL | 25.58 ล้านดอลลาร์ |
ปัญหา staking SOL ที่ยังไม่มีคำตอบ
จุดที่ซับซ้อนกว่าการย้าย custody ทั่วไปคือกองทุน VSOL ซึ่งนำเหรียญ SOL ไป staking เพื่อสร้างรายได้เพิ่มให้ผู้ถือหน่วยลงทุน รายงานไตรมาสล่าสุดระบุว่า Gemini เป็นผู้ดูแลเพียงรายเดียวที่ถือ staked SOL ให้กองทุนนี้ โดย ณ สิ้นเดือนกันยายน มี SOL ที่ถูกนำไป stake อยู่ 185,897.32 เหรียญ หรือคิดเป็น 86.2% ของเหรียญ SOL ที่กองทุนถือทั้งหมด สร้างรายได้จาก staking 193,868 ดอลลาร์ในไตรมาส 3 และสะสมรวม 663,504 ดอลลาร์ในช่วง 9 เดือนแรกของปี 2569
ทำไม Gemini ถึงเสียลูกค้ารายใหญ่
การสูญเสียสัญญากับ VanEck เกิดขึ้นในช่วงที่ธุรกิจ custody สถาบันของ Gemini กำลังเผชิญความกดดัน รายงานผลประกอบการไตรมาส 3 ที่เปิดเผยเมื่อ 12 พฤศจิกายน ระบุรายได้อยู่ที่ 40.9 ล้านดอลลาร์ ลดลง 19% จากช่วงเดียวกันปีก่อน ขณะที่สินทรัพย์บนแพลตฟอร์มลดลงจาก 21.3 พันล้านดอลลาร์ เหลือ 13.4 พันล้านดอลลาร์ ส่วนหนึ่งมาจากการถอนเงินของลูกค้าฝั่งสถาบัน
ในอีกมุมหนึ่ง Coinbase ได้รับ federal trust charter ในเดือนพฤศจิกายน 2569 ทำให้สามารถให้บริการ custody สถาบันภายใต้การกำกับดูแลระดับสหพันธรัฐ ซึ่งเพิ่มความน่าเชื่อถือในสายตาผู้จัดการกองทุนรายใหญ่ นอกจากนี้เอกสารยังเผยว่า VanEck ถือหุ้นในบริษัทแม่ของ Gemini อยู่เล็กน้อย (ต่ำกว่า 1%) อยู่ก่อนแล้วด้วย
มุมนักลงทุนไทย
นักลงทุนไทยยังเข้าถึง ETF คริปโตแบบนี้โดยตรงไม่ได้ เพราะ ก.ล.ต. ไทยยังไม่อนุมัติให้ขาย ETF คริปโตในประเทศ ส่วนใหญ่ที่ลงทุนอยู่จึงทำผ่านโบรกเกอร์ต่างประเทศหรือกองทุนรวมที่ไปลงทุนต่อ (fund of fund) เหตุการณ์นี้สะท้อนเทรนด์ที่สถาบันการเงินรายใหญ่เริ่มกระจุกทรัพย์สินไว้กับผู้ดูแล (custodian) ที่มีสถานะทางการเงินมั่นคงและมีใบอนุญาตระดับสหพันธรัฐ มากกว่าผู้ดูแลที่รายได้และสินทรัพย์กำลังหดตัว ซึ่งเป็นบทเรียนให้กับคนที่ฝากคริปโตไว้กับกระดานไทยด้วยเช่นกันว่า ความมั่นคงทางการเงินของผู้ดูแลทรัพย์สินสำคัญไม่น้อยไปกว่าฟีเจอร์หรือค่าธรรมเนียมที่ถูกกว่า
คำถามที่พบบ่อย
VanEck ยุติสัญญากับ Gemini มีผลเมื่อไหร่?
มีผลราว 16 กุมภาพันธ์ 2570 โดย Gemini จะยังให้บริการดูแลทรัพย์สินตามปกติไปจนถึงวันดังกล่าว
ใครจะดูแลทรัพย์สินของ ETF ทั้ง 3 กองทุนหลังจากนี้?
Coinbase Custody Trust Company ซึ่งเดิมเป็นผู้ดูแลสำรองอยู่แล้ว จะกลายเป็นผู้ดูแลทรัพย์สินเพียงรายเดียวของ HODL, ETHV และ VSOL
นักลงทุนที่ถือ VSOL จะเสียรายได้จาก staking หรือไม่?
ยังไม่ชัดเจน เพราะ VanEck ยังไม่ประกาศว่าใครจะรับหน้าที่ staking เหรียญ SOL ต่อจาก Gemini หลังสัญญาสิ้นสุดเดือนกุมภาพันธ์ 2570
สรุป
ยุติสัญญา Gemini
ส่งหนังสือแจ้ง 16 พ.ย. 2569 มีผลจริง 16 ก.พ. 2570
Coinbase คุมเดี่ยว
ทรัพย์สินรวม 1.39 พันล้านดอลลาร์ย้ายมาอยู่ใต้ผู้ดูแลรายเดียว
Staking ค้างคำตอบ
ใครจะดูแล staked SOL ต่อจาก Gemini ยังไม่มีการประกาศ
ที่มา: crypto.news, เอกสาร SEC Form 8-K ของ VanEck Bitcoin ETF











